Friday, 29 June 2018

CHANGAMOTO KUBWA TANO ZILIZOWAKUMBA WAFUGAJI SAMAKI.

Ufugaji wa samaki ni kazi ya kupanda,kukuza na kutunza samaki katika bwawa au uzio (uliotengenezwa kwa vyuma,miti pamoja na nyavu) au eneo lolote ambao uthibiti wake uko chini ya mamlaka ya mfugaji mwenyewe.Mabwawa yanaweza yakawa ya kuchimbwa na watu(japo kuwa mabwawa ya asili pia yanaweza kufugia samaki) wakati yale yanaweza yakawekwa katika eneo lolote lenye maji mengi kama vile ya ziwa,mto au bahari.

Ufugaji wa samaki katika kiasi fulani si sawa na ukuaji wa samaki katika mito,maziwa na bahari.Tofauti kubwa iliyopo samaki wanaofugwa na wasiofugwa ipo katika huduma,huduma wanazopata samaki wanaofugwa huwekwa kwa idadi maalumu ndani ya bwawa,kupatiwa chakula na kuhudumiwa vizuri.

Zifuatazo ni baadhi ya changamoto ambazo wameweza kukumbanazo wafugaji samaki

1.MABWAWA KUKUMBWA NA MAJI (MAFURUKO).

Hii ni moja changamoto kubwa sana iliyoweza kutokea katika kipindi cha mwezi wa watatu mpaka wa tano mwaka 2017,mabwawa haya yaliyokumbwa na mafuriko ni moja ya changamoto iliyotokea katika mabwawa ambayo yamechimbwa au kujengwa pasi kufuata taratibu za ujenzi au uchimbaji wa mabwawa,moja ya maeneo yaliyokumbwa na hali hii ni ruvu mkoa wa pwani,morogoro,mwanza,na mtwara hizi ni baadhi ya maeneo ambayo baadhi ya wafugaji wa samaki waliathirika na changamoto hii.

Sababu kuu inayopelekea mabwawa haya kukumbwa na mafurukio ni ujenzi usiozingatia tahadhari za kimazingira ikiwemo watu kujenga mabwawa kandokando ya ziwa,mifereji mikubwa na mabondeni,mara nyingi sana watu huchunguza eneo wakati ambao sio wa mvua hivyo kufikili ni maeneo salama kwao na kuanza kuchimba mabwawa.

Ushauri wa kitaalam kwa wafugaji wa samaki kuchukua tahadhari kubwa kabla ya kuanza ujenzi wa bwawa eneo lazima lifanyiwe uchunguzi wa kutosha kwa wakati wote kiangazi na masika ili kubaini eneo lako kama ni salama au sio salama ili kuepuka hasara zinazoweza kutokea,kuepuka kuchimba kando kando ya vyanzo vikuu vya maji kama vile kujenga bwawa kandokando ya ziwa,mifereji au kwenye mabonde kwani maeneo haya sio salama kwa ajili ya ufugaji wa samaki.





2. TATIZO LA MAADUI WA SAMAKI KAMA VILE NDEGE, KENGE, FISI MAJI NA NYOKA

changamoto hii uwepo wa ndege,kenge na fisi maji hupelekea kwa mfugaji kupata matokeo mabaya asiyoyatarajia kwa sababu samaki hupungua kwa kuliwa na maadui hao,mfano mfugaji anaweza akawa amepanda samaki 1000 hivyo hujikuta wakati wa mavuno samaki wanaopatikana ni 400 kati ya 1000 samaki wengine wameshambuliwa na hao maadui hao.

Sababu  za tatizo hili ni kujenga mabwawa sehemu zenye vichaka au kutovyeka majani kuzunguka bwawa la samaki hushawishi maadui hao kama vile kenge,nyoka na fisi maji huwa ni sehemu yao ya kujificha na baadhi ya mabwawa kutowekwa uzio na wavu wa juu kwa ajili ya kuthibiti maadui hao kupita na kushambulia samaki kirahisi.

Ushauri wa kitaalamu ni kuhakikisha eneo lako linakuwasafi halina kichaka na kuhakikisha kuweka uzio kuzunguka bwawa na kuweka  wavu juu ya bwawa kwa ajili ya kudhibiti ndege kutoingia ndani ya bwawa kirahisi.hivyo kufanya hivyo kunaongeza chachu ya mavuno chanya kwa mfugaji wa samaki.



3.UGUMU WA KUKAUSHA MAJI BWAWANI.

Hii ni moja ya changamoto kubwa iliyobainika kwamba wafugaji waliowengi wamechimba mabwawa pasi kuweka mifumo rafiki wa kutolea maji,changamoto au athari kwa kutoweka mifumo ya maji hupelekea ubadilishwaji wa maji kuwa mgumu hali inayosababisha samaki kukaa na maji machafu kwenye mabwawa kwa muda mrefu,madhara makubwa ya maji machafu kukaa kwa muda mrefu kwenye mabwawa hupelekea samaki kukumbwa na magonjwa kama vile fungus au kufanya ukuaji hafifiu sana kwa samaki.

Tatizo hili la ugumu wa utoaji wa maji husababishwa na ujenzi wa mabwawa kutosimamiwa na wataalam husika wa miradii ya ufugaji samaki na mabwawa na pili husababishwa na bwawa

kujenjwa kwenye eneo la tambarare kiasi kuwa hakuna uwezekano wa kutumia bomba au kukata kuta za bwawa kuondoa maji.

Utatuzi wa tatizo hili ni kuhakikisha kuwa unafuata kanuni zote muhimu za uchimbaji wa mabwawa ikiwemo mfumo wa kutolea maji,unachimba bwawa kwa kuzingatia sehemu yenye mwinuko wastani ili kupata mlalo halisi utakao tililisha maji yote kutoka bwawani na kufanya ufugaji mzuri unazingatia kanuni bora za ufugaji samaki wenye tija.



4.KUIBUKA KWA UGONJWA WA KUPASUKA KICHWA KWA SAMAKI TATIZO HILO LIMEIBUKA ZAIDI HUSUSANI KWA WAFUGAJI WA KAMBALE.(CRACK HEAD DISEASE IN CATFISH).

Hii ni moja ya changamoto iliyowakumba baadhi ya wafugaji wa samaki kwa msimu uliopita,tatizo hili limelipotiwa na baadhi ya wafugaji hususani wenye mabwawa ya kujengea kwa tofali,baada ya kuona samaki wao wanakufa hususani kambale,kupitia jarida hili la mkulima mbunifu wafugaji kadhaa walioripoti taarifa hizi kwa mtaalam wa samaki alifika na kubaini tatizo hili moja kwamoja kutoka kwa wafugaji,moja ya dalili za ugonjwa huu samaki huanza kwa vilia damu sehemu za juu ya kichwa chake kisha hupasuka na kutengeneza kidonda ambacho huanza kuwa kidogo kisha hukua na baadae hupelekea kifo cha samaki.,

Tatizo hili husababishwa zaidi na ukosefu au upungufu wa baadhi ya virutubisho,moja ya virutubisho hivyo muhimu kwa kambale kuvipata ni vitamin C,uwepo wa vitamin hii humfanya kuimalisha mwili wake na kufanya utengemavu mzuri kwenye mfumo mzima wa mifupa yake,ni hii hutokana sana na ulishaji usiozingatia kanuni bora za utengezaji wa chakula cha samaki kulingana na samaki husika ,hivyo hupelekea kutokea kwa tatizo hilo la kupasuka kwenye sehemu ya mwili wake.

Ushauri wa kitaalam unapoona tatizo hili limetokea haraka sana wacha kutumia chakula ambacho hicho ndio kimepelekea kutokea kwa tatizo hilo,tengeneza chakula au lisha chakula chenye virutubisho vya vitamin C  na amino acid  kwa ajili ya kurejesha hali ya samaki kwenye afya yake,kama tatizo hili litaendelea ni vema sana kupata ushauri wa wataalam wa samaki kwa ushauri wa kina zaidi.

5.WAFUGAJI WENGI KUTOKUWA NA USIMAMIZI MZURI KWENYE MIRADI YAO.

Mradi wowote ili ukue vizuri tunahitaji sana uwepo wa usimamizi mzuri wa mradi huu wa samaki ambao unatija zaidi kwa jamii,moja ya changamoto kubwa sana ambayo imejitokeza zaidi ikiwemo na hii ya usimamizi hafifu kwenye mradi,tunapo sema usimamizi hafifu hapa tuna maanisha kwamba baadhi ya wafugaji wengi wamepata matokeo ambayo sio ya kulidhisha kwenye mavuno yao kwa sababu hakuna uwekaji wa kumbukumbu yeyote ile kuanzia siku ya kuchimba bwawa,kuweka samaki,ulishaji wa samaki na malipo ya vibarua,uwekaji wa kumbukumbu ni moja ya vitu muhimu sana kwenye mradi ambayo itakusaidia wewe kufahamu kuwa umetumia kiasi gani na baada ya mavuno kufahamu umeingiza kiasi gani,baadhi ya wafugaji wamekuwa hawalisha chakula kwa wakati uliopangwa,kutobadilisha maji pindi yanapokuwa yamechafuka,na kutofanya usafi nje ya bwawa hali inayopelekea kukarisha maadui wa samaki kama vile kenge,fisimaji, na nyoka.

Ushauri wa kitaalam ni vema sasa wafugaji kufuata nakuzingatia kanuni zote za ufugaji ikiwemo ulishaji kwa wakati kwa samaki,ubadirishaji wa maji na usafi nje ya bwawa kwa ajili ya usalama ambayo itapelekea kupata matokeo chanya zaidi na kufurahia biashara hii yaufugaji wa samaki.

Hayo ndio changamoto kuu tano zilizowakuta wafugaji wa samaki kwa msimu wa mwaka 2017 hivyo ni vyema sasa mfugaji wa samaki kuzingatia na kuepuka changamoto ambazo zinawezakujitoeza.

Tuesday, 12 June 2018

TEKNOLOJIA MPYA YA UFUGAJI WA SAMAKI KWA NJIA YA MABWAWA YA PLASTIKI

HATUA ZA AWALI ZA UANDAAJI WA BWAWA LA PLASTIKI TAYALI KWA KUPANDA SAMAKI NJIA HII ITASAIDIA WENGI HASA WAISHIO MIJINI .

UTAMBUZI WA UWEKAJI WA SAMAKI KWENYE BWAWA.


Wafugaj wengi sana huwa na maswali meng juu ya ufahamu  ni kiasi gani anapaswa kupandikiza kwenye bwawa lake baada ya ujenzi na hatua zote muhimu kukamilika ikiwemo ujuzaj iwa maji.

Ni muhimu sana kwa mfugaji kufamu anahitajika kuweka samaki kasi gani kwenye bwawa lake ili aweze kupata matokeo chanya kwa samaki na wakuwe katika muda husika .

Katika ufugaji wa samaki ndani ya bwawa ya samaki huwekwa kwa idadi maalum ndani  ya mita moja ya mraba,uwekaj huu wa dad ndo hutofautisha aina za ufugaji samaki,ambao huita ufugaji mdogo,ufugaji wa kati na ufugaji mkubwa.Endapo mufugaji asipozinngatia kanuni hizo za uwekaji wa samaki kwa idadi maalum basi hupelekea mfugaji kuona shughuli ya ufugaji samaki ni mradi usio na tija kwake.

Uwekaji wa samaki kwenye bwawa huwekwa kwa idadi maalum kawaida/kitaalam mita moja ya mraba unaweza kupandikiza samaki kuanzia 3-5,6-10,11-15,16-30.mfano bwawa likiwa la mita 30 x mita 20= mita za mraba 600 x samaki 5=samaki 3,000.

Idadi hii samaki huwekwa kutokana sababu zifuatazo ambazo hupelekea kufanya maamuzi ya kuweka samaki kutoka 3-30.

1.upatikanaji wa maji ya kutosha na uhakika.

2.uwezo wa uhakika wa kulisha samaki wako kwa kipindi chote cha ufugaji.

1.UPATIKANAJI WA MAJI YA KUTOSHA NA UHAKIKA.

Wafugaji wengi hutamani sana kuweka samaki kwenye dogo pasi kuangalia idadi hiyo ya samaki bwawa alilonalo na chanzo cha maji haviendani,kwa mfano unabwawa lenye ukubwa wa mita 2 kwa mita 3 ambalo jumla za mita eneo sita alafu mfugaji anataka kuweka samaki 500 au 1000,chanzo cha maji ni kisima ambacho hakitoi maji ya uhakika kwa muda yanapohitajika pindi yanapochafuka.

Kigezo cha maji husaidia mfugaji kujua endapo anaweka samaki wengi anauwezekano mkubwa sana wa kubadilisha maji muda wowote bila shaka yeyote ile,uwepo samaki wa samaki kwenye bwawa hupelekea maji kuchafuka kwa haraka sana kupelekea harufu ya maji na mwisho hupelekea samaki kukosa hewa na kufa kitu ambacho huleta hasara kwa mfugaji husika.

Maji ya uhakika ambayo hupelelea mufugaji kupandikiza samaki wengi katika eneo dogo ni kama vile maji ya chemichemi,maji yanayotiririka kutoka milimani,mifereji ya maji safi na salama ambayo hutiririsha maji wote,maji ya mto,ziwa au mababwa makubwa,hivi ni mojawapo ya vyanzo vya maji ambavyo mfugaji alichimba bwawa/mabwawa karibu na vyanzo hivi uwekaji wake wa samaki huwa kulinganisha na mfugaji aliyembali na vyanzo hivi ikiwemo wanaotumia maji ya visima au maji ya bomba.Endapo mfugaji kwa kushirikiana na mtalaam watajilidhisha chanzo chao cha maji ni ya uhakika basi wanaweza kufuga samaki wengi kwenye eneo dogo.

Maji ambayo sio ya uhakika na sio vema sana ni kama vile maji ya visima,maji haya hutumia nishati ya umeme ili yatoke,endapo mfugaji ataweka samaki wengi kuliko chanzo chake kitamlazimu kubadili maji mara kwa mara hali ambayo hupunguza faida katika ufugaji kwa kuongezeka kwa gharama za maji,vyanzo vingine ni kam vile maji ya bomba ( DAWASCO) maji ya mvua na kununua kwenye madumu.

Endapo mfugaji atalazimika kuweka samaki wengi atalazimika kutumia mitambo maalum ya kuongeza hewa na kuchuja uchafu,ili kufanya ubora wa maji wa kuwa katika ubora kwa muda mrefu bila kubadirisha maji,wafugaji katika matumizi ya mitambo huwa na umeme wa uhakika muda wote,ufugaji huu huitwa mfugaji mkubwa,ambao wafugaji wadogo ni vigumu kugharamia mfumo hivyo huweka samaki ambao ana

ZINGATIA.Maisha ya samaki yeyote Yule ni maji,hewa anatumia inatoka kwenye maji hivyo uchafukaji wa maji hupelekea samaki kushindwa kupumua vizuri  hali inayopelekea ukuaji hafifu au vifo kwa samaki.

MUHIMU.ni muhimu sana kupima maji yako kabla ya kuanza ufugaji samaki,na baada ya kuanza ufugaji ili kufamu maji yako yaposalama kiasi gani,usisubili mpaka maji yatoe harufu ndipo ubadilishe maji.

2. UWEZO WA UHAKIKA WA KULISHA SAMAKI WAKO CHAKULA KWA KIPINDI CHOTE CHA UFUGAJI.

Hii ni sehemu ya pili muhimu katika utambuzi wa uwekaji wa samaki kwenye bwawa lako,baada ya kujiridhisha kwamba chanzo changu cha maji yanafaa kufugia samaki ni vema sana kufanya tathimini ya samaki wako wanakula kiasi gani kwa kipindi chote cha ufugaji,mfano unataka kufuga samaki 1000 kipindi cha ufugaji ni miezi 6,samaki 1000 watakula kilo 90 bei ya kilo shilingi 2000 jumla ya gharama ni shilingi 180,000.Baada ya kufanya tathimini ya gharama hizo utakuwa na maamuzi sahihi kuwa unaweza kuhudumia samaki hao kwa kipindi chote hicho au hapana,maamuzi hayo yanaweza kukusaidia kuongeza au kupunguza idadi.Moja ya dosari ambazo hujitokeza ni kulisha sana miezi miwili au mitatu ya mwanzo miezi mingine mfugaji hushindwa kuhudumia chakula hali ambayo hupelekea samaki kudumaa au kutokuwa vizuri katika uzito unaohitajika



FAIDA YA KUWEKA SAMAKI KWA IDADI MAALUM KWENYE BWAWA .

1.samaki hukua kwa haraka

2.maji kutochafuka kwa haraka bwawani.

3.kuepuka magonjwa ya samaki

4.samaki kutodumaa au kufa.

HASARA YA KUTOWEKA SAMAKI KWA IDADI MAALUM.

1.maji huchafuka haraka.

2.samaki kutokuwa vizuri.

3.samaki kupata magonjwa /kufa.

Nukuu.hakuna athari yeyote endapo mfugaji ataweka samaki wachache kwenye bwawa lake.

Thursday, 14 December 2017

HABARI NJEMA KWA WAFUGAJI SAMAKI KWA KUPATA TAASISI YA KUWATETEA(AQUACULTURE ASSOCIATION OF TANZANIA (AAT).

Pongezi kubwa sana ziwafikie waratibu wote waliofanikisha zoezi hili la kukamilika kwa usajili wa taasisi ambayo itasaidia kusonga mbele kwa shughuli nzima zinazohusu kilimo maji.
AQUACULTURE ASSOCIATION OF TANZANIA (AAT) ni taasisi ambayo kwa kiasi kubwa itasaidia kuwatambua wataalam wanaosimamia shughuli hizi tofauti na ilivyo sasaivi kila mtu anakuwa mfugaji kisha kuwa mtaalam na kueneza taaluma kwa wengine pasi kufuata utaratibu na kanuni za kilimo maji nchini jambo ambalo kwa kiasi kikubwa kimewakwamisha baadhi ya wafugaji kufikia malengo yao kwa sababu za wasimamizi wasio na sifa za kufanya kazi za kitaalam za ufugaji samaki.
AAT Itasaidia zaidi kupunguza mzigo mkubwa kwa serikali katika kusimamia kanuni na sheria juu mambo mbalimbali yanayotokea kwa wafugaji na watendaji wengine.
AQUES LTD Inapongeza sana kwa wote waliohusika katika mchakato mzima wa kukamilika kwa taasisi iliyosajiliwa kisheria na kupewa usajili nambari S.A.20925 kwa mujibu wa sheria za taasisi (CAP.337 R.E.2002)
Hivyo shime kwa wafugaji samaki kama sehemu yao salama katika utekelezaji wa miradi yao ili kufikia mafanikio.

Wednesday, 13 December 2017

HATUA KUMI MUHIMU ZA UTENGENEZAJI WA CHAKULA CHA SAMAKI




1.      Kusanya malighafi zinazohitajika kwa ajili ya utengenezaji wa chakula.

2.      Kausha mazao yote mpakayaweze kusagika au kutwangika kirahisi.

3.      Pima uzito unaotakiwa kulingana na muongozo na utengenezaji wa chakula.

4.      Saga na twanga mchanginyiko huo uwe kwenye hali ya ungaunga (powder form).

5.      Changanya mchanganyiko wako vema na kasha weka maji kiasi chakula kiwe kwenye hali ya majimaji ya wastani.

6.      Ingiza kwenye mashine ya kutolea chakula hicho kiweze kutokea mithili ya tambi (peletting machine).

7.      Anika chakula chako sehemu yenye kivule mpaka kikauke vizuri.

8.      Anua/toa chakula chako na kuhifadhi vizuri chakula sehemu pakavu na salama

9.      Lisha asilimia 5-10 ya uzito wake.

10.  Kama hujui uzito wa samaki wako wape chakula kidogokidogo mpaka waache kula kama dalili ya kuwa wameshiba,hivyo endelea kufanya kwa muda na hatimaye kujua samaki wako wanakula kiasi gani.

11.  Tunashauri mfugaji ulishe samaki wako sehemu moja tu ya bwawa lako,kwa muda wa  asubuhi (saa 2-4) na jioni (10-12).Usibadilishe badilishe sehemu ya kulisha chakula na pia usizidishe kiwango cha ulishaji kwa samaki.

KUNA SABABU ZIPI ZINAZOWAPELEKEA WATANZANIA WAFUGE SAMAKI?.


Historia ya ufugaji wa samaki Tanzania haujawekwa vizuri kwenye maandishi, lakini kulingana na Balarin (1985) anasema majaribio yalianza mnamo mwaka 1949 katika mikoa ya Tanga (Korogwe) na Mwanza (Maly) ikionyesha kujengwa pia kwa mabwawa mengi ya samaki. Lakini mabwawa haya yaliishia kutofanya kazi kwasababu ya kukosa usimamiaji mzuri, matumizi ya technolojia isiyosahihi pamoja na matatizo mengine kama ya ukame na miundo mbinu mibovu
Mwaka 1967 serikali ya Tanzania ilianzisha kampeni ya kuhamasisha ufugaji wa samaki, lakini ilishindikana kwasababu ya mipango mibovu na usimamizi mbovu. Mwaka 1972 kwa mara ya kwanza ufugaji wa samaki ulipewa umuhimu kisera japo sharia ilitungwa mwaka 1970. Mwaka 1997 sera ya ufugaji wa samaki ilipitishwa iliyoipa kipaombele ufugaji wa samaki.
KWA WATANZANIA WAFUGE SAMAKI?.
Kuna upungufu mkubwa sana wa protini duniania na hasa katika nchi zinazoendelea ikiwemo Tanzania inayotokana kwa asilimia kubwa na vyakula vya aina ya nyama. Upungufu huu wa protini ambayo ni muhimu kwa maendeleo ya kiafya ya binadamu hasa watoto wadogo ambao wanahitaji kukuwa kwa haraka. Ugonjwa wa Kwashako kwa watoto ndiyo matokeo ya upungufu wa protini mwilini.
Pia matumizi ya samaki na hasa mafuta ya samaki ambayo ndo yanatumika sana kuwanywesha watoto wadogo yamethibitika kisayansi kuwa yanasaidia sana ukuaji wa ubongo wa mwanadamu. Lakini pia uwepo wa kiwango kidogo sana cha kolestero ambayo imeripotiwa kusababisha ugonjwa wa moyo kimepelekea ongezeko la watu wanakula samaki.
Sababu zifuatazo hapa chini zinatoa jibu la kwa nini Mtanzania ufuge samaki;
-Ongezeko kubwa la uhitaji wa samaki ndani na nje ya nchi yetu kunakofanya samaki waliopa sasa kutotosheleza mahitaji.
-Kupungua kwa samaki asili kwenye mito, maziwa na bahari kunakotokana na uvuvi wa kupindukia na haramu.
-Urahisi wa kufuga samaki kwa vile hawahitaji eneo kubwa na chakula kisichokuwa na gharama kubwa.
-Wanauwezo wa kutoa mazao mengi (faida kubwa) katika eneo dogo tena ndani ya muda mfupi (uvunaji huanza baada ya miezi mitatu au mine hivi na uvunaji wa mwisho kati ya miezi 6 hadi 12).
-Ufugaji wa samaki utasaidia familia kupata kitoweo pasipo gharama za ziada na tena utapata protini ya uhakika.
-Upatikanaji wa maji maeneo mengi ya nchi yetu hasa angalau kwa muda miezi michache kwa mwaka kiasi cha kutoa fursa ya kuzalisha samaki katika kipindi ambacho maji yanakuwepo. Lakini pia maeneo yenye maji ya bomba yanaweza kuzalisha samaki muda wote wowote.
-Samaki wanavumilia sana magonjwa, hata mazingira duni wanauwezo wa kuishi
-Ardhi tuliyonayo maeneo mengi ya Tanzania inakidhi ufugaji wa samakiTatizo la kuwa kuwa na ufugaji mdogo wa samaki unachangiwa kwa kiasi kikubwa uduni wa elimu ya ufugaji wa samaki katika maeneo mengi. Maeneo ambayo elimu ya kutosha imetolewa watu wengi wamenufaika na ufugaji wa samaki na ufugaji umeshamiri kwa kiasi fulani. Ufugaji wa samaki hauhitaji rasilimali nyingi au zilizo nje ya uwezo wa mwanchi wa kawaida wa Tanzania. Mahitaji ya samaki mengi yanapatikana katika maeneo anayoishi mwananchi na wala hauhitaji muda mwingi kiasi cha kuathiri kazi nyingine.

Monday, 4 September 2017

ELIMU YA UFUGAJI SAMAKI ARUSHA

Management of fish farms under a semi-intensive culture system has its challenges: from fish feed formulation, propagation, fingerling transportation, predator and disease control, etc. 
1. Fish feeds
This is the single-most expensive expenditure in fish production. During the normal production cycle, a farmer may spend as much as 70% on fish feeds alone. Quality commercial feeds are usually not easily available to the farmers as and when they need them. And when available, they are very expensive. The only alternative is for the farmer to be able to formulate his own farm-made feeds as a way of supplementing the commercial feeds. These feeds may not be as complete as the commercial ones, but they play a bigger role in sustaining the small scale farmer.
2. Poor site selection and pond design
This has a direct impact on maintenance costs of the fish farm. A poor site may lead to loses through flood damage, excessive loss of water through seepage, inability to drain the pond during drainage and repairs, etc. Loss of water through seepage leads to wastage of water and loss of nutrient/manure. For manured ponds, the water will always remain clear despite regular fertilization. Lack of proper drainage will lead to an accumulation of wastes, feed remains, toxic mud, etc which cannot be completely handled since the bottom cannot be dried and cleaned.
3. Lack of good quality fingerlings
Most of the blame games start here. The complaints include: "my fish are not growing yet I feed them daily", "I started seeing so many fingerlings after only one month", "this @#$% must have given me tadpoles", etc. Remember, what looks like a fingerling may not necessarily be a fingerling. It may be a stunted but mature fish!!!
4. Poor management skills
Unlike other animals, fish spend all their lives in water. It is from this water that they get their food, accommodation, 'playgrounds', and the oxygen they 'breathe'. Yet it is in the
same water that contains their wastes, rotting food remains, disease causing germs, external pollutants, etc. For this reason, water quality management is the most important thing when running a fish farm. Ever heard of fish having a "muddy taste?" I will try to discuss some of the critical areas on this forum.
5. Lack of marketing skills
I have come across so many farmers who harvest the fish first, then look for market thereafter. Such farmers always undergo very huge loses and end up quitting fish farming - you can take this to the bank. This is not because of lack of buyers, but poor marketing/coordination. Another problem could be the method in which the fish is harvested and handled before delivery to the market. I will post some of the fish handling techniques on this site in the next few days.
6. Predators and parasites
Birds are the usual suspects in this category. And they come in all colors and sizes: Cormorants, Fish eagles, Kingfishers, Marabou storks, Egrets, herons, hammerkops, etc. Some birds (like the Marabou storks) will even summon their entire 'clans' once they discover a good feeding ground. Other predators include snakes, monitor lizards, otters, and thieves (man). There are various methods which can be used in controlling this animal - with varying degrees of success. I will be highlighting some of the simple methods in due course

Sunday, 25 June 2017

SOMA UFUGAJI WA SAMAKI KIGANJANI KWAKO.

Katika kuhakikisha kuwa AQUES ltd inatoa huduma bora kwa jamii,sasa imeweza kutengeneza application maalum kwa ajili ya watu wenye simu zinazotumia mfumo wa android kupakua App hiyo buree bila gharama yeyote ile kulinganisha na App nyingine.
Ili kupata App iyo hakikisha kuwa simu yako ipo kwenye mfumo wa android,nenda play store ili kupakua app yetu,kisha andika neon UFUGAJI SAMAKI TANZANIA kisha anza kupakua (download) na itakuwa tayari imekaa kwenye simu yako.
Faida kubwa ya App hii itasaidia kukusanya taarifa mbalimbali za miradi ya ufugaji wa samaki hapa nchini na nje ya nchi pia itasaidia taarifa za masoko mara kwa mara.
Usikose kuakua app hii ya upate elimu buree juu ya ufugaji wa samaki.

Wednesday, 14 June 2017

ZIFAHAMU DALILI ZA HATARI KWA SAMAKI.

Wafugaji waliowengi hupenda sana kuona samaki  wao wakicheza na kuwaona juu muda wote,sio mbaya kama unawaona katika hali iyo,wapo wanaowaona katika hali hiyo lakini kumbe samaki wana njaa au ukosefu wa hewa.
1.Maji yanapokuwa machafu kupita kiasi samaki huja juu ya bwawa kutafuta hewa ya Zaida,hali hiyo kwa samaki huachama mdomo juu na kuuchezesha mara kwa mara,samaki huja juu kwa wingi au bwawa zima.
Chunguza maji yako au muite mtaalam kwa ushauri Zaidi.
 2.Njaa,huenda samaki wako hawala chakula cha kutosha hivyo huja juu kuonesha ishara ya uhitaji wa chakula.hivyo hivyo pia samaki huja juu.
Ongeza kiwango cha ulishaji hakikisha samaki wanakula chakula bora na chakutosha.

Friday, 12 May 2017

UMUHIMU WA UHIFADHI WA MAJI KWENYE BWAWA LA SAMAKI



Ø  Utunzaji wa ubora wa maji ni jambo la msingi katika ufugaji wa samaki kwa kua asilimia kubwa sana samaki hutegemea maji yaliyosafi na salama kwa ajili ya ukuaji wao.



Ø  Siri uwezo wa kutambua tabia za maji safi ya kufugia samaki (physical, chemical and biological)

Ø  Uwezo wa kudhibiti ubora wake.

Ø  Utunzaji wa maji ya kufugia samaki

Ø  Maji machafu/maji taka (yasiyo na ubora unaofaa) huathiri afya ya samaki na hata kupelekea kupata magonjwa na kushindwa kukua vizuri.

Ø  Kwa hiyo ni jambo la muhimu sana kuzingatia na kudhibiti ubora wa maji ili kupata mazao mazuri, mengi na kwa wakati  unaotarajiwa.

Ø  Hakikisha kwamba unacho chanzo cha uhakika cha maji.

Ø  Kina cha maji ya bwawa kisiwe chini sana  

Ø  maji yafikie mita 1 kwenye kina kifupi cha bwawa lako.

Ø  rutubisha bwawa ili samaki wapate vyakula vya asili (vimelea maji na viroboto maji),urutubishwaji huo uendane na ukubwa halisi wa bwawa.

Ø  chanzo cha maji kisiwe kichafu -  maji machafu ya majumbani, madawa ya viwandani/ kilimo n.k

Ø  Epuka kujaza maji ya bwawa hadi kwenye kingo za bwawa lako ilikuepuka kufulika kwa bwawa lako na kutoa samaki wako nje ya bwawa

Ø  Weka chujio kwenye mdomo wa bomba la kuigiza maji bwawani au mfereji  ili kuepuka kuingiza viumbe visihitajika kuingia kwenye bwawa.

Ø  kuzuia vyura, na viumbe wengine kuingia kwenye bwawa ili wasije wakawala samaki.

UMUHIMU WA KUTUNZA UBORA WA MAJI KWENYE BWAWA LA SAMAKI

Ø  ukuaji, kuzaana na uhai wa samaki hutegemea ubora wa maji ya kufugia  .

Ø  Maji yenye ubora sahihi huwafanya samaki wakue kwa haraka

Ø  Faida ya ufugaji wa samaki hutegemea ubora wa maji

Ø  Mazao (yields) ya samaki hutegemea ubora wa maji,

Ø  maji machafu hutoa mazao duni na machache. 

MBINU ZA KUTAMBUA UBORA WA MAJI YA BWAWA

Ø  Maji meupe sana – hayana vyakula vya asili - vimelea maji na viroboto maji

Ø  hayo siyo mazuri - samaki hawatakua watadumaa.

Ø  Maji yenye matope – yanaweza kuathiri upumuaji wa samaki  na kusababisha vifo vya samaki

Ø  Maji ya rangi ya kijani sana –vijimelea maji ni vingi.

Ø  Vimelea maji ni chakula lakini vikiongezeka sana husababisha tatizo la upungufu wa  oxigeni

Ø  huweza kuathiri ukuaji wa samaki.

Ø  Samaki wanaogelea sehemu ya juu ya maji

Ø  Inaashiria hakuna oksigeni ya kutosha

MAMBO MUHIMU YANAYOATHIRI UBORA WA MAJI

Ø  Ongezeko la ukuaji wa vimeleamaji

Ø  Kiwango cha chini cha oksigeni ndani ya maji

Ø  Kuwepo kwa sumu zitokanazo samaki na kuozeana kwa vyakula vilivyozidi ndani ya maji (toxic metabolites).

NAMNA YA KUDHIBITI ONGEZEKO LA VIJIMELEA KWENYE BWAWA LAKO.

Ø  punguza maji ya bwawa na kuongeza maji masafi

Ø  punguza kiwango cha chakula au kusimamisha kwa muda ulishaji

Ø  ruhusu samaki wale vijimelea  vilvyoko kwenye bwawa

Ø  acha kurutubisha bwawa kwa muda hadi hali ibadilike

SABABU ZA UPUNGUFU WA OKSJENI NDANI YA MAJI YA SAMAKI

Ø  Kiwango kikubwa cha mbolea huzalisha kwa wingi vijimelea ambavyo huonekana kwwa muonekano wa rangi ya kijani iliyokolea na viroboto maji  (phytoplankton and zooplankton)hutumia oksigeni iliyoko ndani ya maji wakati usiku na wakati mawingu mazito.

Ø  chakula kingi kuliko uwezo wa samaki kukimalaza

Ø  -huzama chini na kuoza na kusabaisha upungufu wa oksigeni ndani ya maji. hewa ya ukaa (corbondioxide), amonia (unionized amonia) hivi vyote huathiri ukuaji wa samaki samaki.

Ø  -Hali ikiendelea hupunguza hamu ya kula, hupunguza ukuaji

Ø  Hupunguza uwezo wa kubadili chakula (food conversion ratio).

Ø  Wingi wa samaki, ikiwa bwawa ni dogo na lina samaki wengi mno huweza kupunguza kwa kiasi kikubwa kumaliza oxygen ndani ya bwawa..

JINSI YA KUTAMBUA KUWA OKSIGENI HAITOSHI KWENYE BWAWA LAKO.

Ø  Tembelea bwawa asubuhi au jioni sana kwenye bwawa lako.

Ø  samaki wakionekana sehemu ya juu ya maji  -  vijimelea ni vingi 

Ø  Zoezi lirudiwe mchana wakati jua likiwa la kutosha.

Ø  tatizo ni bado lipo - inashiria kuwa kuna matatizo zaidi ya vijimelea

Ø  mfano vyakula vinavyooza 

Ø  Kuna  ammonia au kuna hewa ya hydrogen sulfide (toxic metabolites).

Ø  Hutolewa na samaki, bacteria na virobotomaji na vimelea maji (Plankton)

Ø  madhara yake ni makubwa

Ø  Huweza kusababisha vifo

NAMNA YA KUDHIBITI HALI YA UPUNGUFU WA OKSJENI KWENYE BWAWA LAKO.

Ø  Kupunguza maji ya bwawa na kuongeza maji masafi

Ø  Kupunguza kiwango cha chakula mbadala au

Ø  simamisha kwa muda ili kuruhusu samaki wale vijimelea

Ø  simamisha kurutubisha bwawa hadi hali imebadilika.

Ø  changanya maji ya bwawa (wheel paddle)

Twitter Delicious Facebook Digg Stumbleupon Favorites More

 
Powered by Teknotaarifa